Wednesday, August 26, 2015

ఉండవల్లిగుహలు


   
           రాజుల కాలం లో గుహలలో చిత్రాలు వేయడం, శిల్పాలు చెక్కటం ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.అలాంటివే విజయవాడకు 6కి.మి లలో ఉన్న ఉండవల్లి గుహలు.4,5 శతాబ్దుల కాలం లో విష్ణు కుండినిలకు చెందినవని చరిత్రకారుల అభిప్రాయం.బౌధ్ధ శిల్పకళా రీతులు కంపించడాన్ని బట్టి ,బౌధ్ధులకు విశ్రాంత మందిరాలుగా ఉండెవేమోనని ఒక అభిప్రాయం.
      ఒకే పర్వతం లో 4అంతస్తులుగా నిర్మించ బడినవి.ఇవి ఇసుక రాయితో కూడినది.వివిధ దేవతా ప్రతిమలు,త్రి మూర్తుల శిల్పాలు ఏక శిలా నిర్మితాలు.రెండవ అంతస్తులో గ్రానైట్ ఏకశిలలో 20అడుగుల విష్ణువు యొక్క శయన భంగిమ  ఉన్నది .ఈయనని అనంత పద్మనాభ స్వామి అంటారు.బయటి వైపున సప్తఋషుల విగ్రహాలు కలవు.పై నుంచి చూస్తే పచ్చటి వరి పైరులు కనువిందు చేస్తాయి.ఇది ఇప్పుడు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజధాని పరిధి లోకి వస్తోంది.అన్ని రకాలుగా ప్రాధాన్యతను సంతరించుకున్న  వీటిని తప్పనిసరిగా చూడదగిన ప్రదేశము.





Saturday, August 22, 2015

రొయ్యలవేపుడు


   
   రొయ్యలు-------------------1/2కెజి
   ఉల్లిపాయలు---------------2
   వెల్లుల్లి---------------------3రెబ్బలు
   అల్లం----------------------చిన్న ముక్క
   పచ్చిమిరప----------3
   కారం------------------11/2స్పూను
   పసుపు-----------------1/4స్పూను
   ధనియాలు------------1స్పూను
   సోంపు పొడి---------1/2స్పూను
   కొబ్బరి కోరు---------2స్పూన్లు
    గరం మసాలా---1స్పూను
    నిమ్మరసం లేదా పెరుగు---------1స్పూను
     నూనె-----------------11/2స్పూను
     కరివేపాకు----------2రెమ్మ్మలు
    ఊప్పు------రుచికి సరిపోను
               శుభ్రం గా కడిగిన రొయ్యలకు అల్లం పచ్చి మిర్చి పేష్టు,కారం,ఉప్పు,పసుపు,నిమ్మరసం కలిపి 15 నిముషాలు నానబెట్టాలి.తరువాత 1/4 కప్పు నీళ్ళు పోసి 10 నిముషాలు ఉడికించాలి.తరువాత ష్టౌ  మీద బాణిలి పెట్టి నూనె వేసి కాగినాక ముందు సన్నగా తరిగిన వెల్లుల్లి,ఉల్లి పాయ ముక్కలు  కరివేపాకు,ఎర్రగా మారేవరకు వేయించాలి.కసూరి మేథి కూడా వేయవచ్చు.అందులో ఉడికించి పెట్టుకున్న రొయ్యలు ధనియాల పొడి, గరం మసాలా,ఉప్పు,కొబ్బరి కోరు వేసి 5నిముషాలు ఉంచి ష్టౌ కట్టేయాలి.ఘుమ ఘుమ లాడే రొయ్యల వేపుడు రెడీ!
   

Friday, August 21, 2015

ఆమె


  ఉదయం విరిసిన
  పూవులా ఎద తలుపును తడుతుందా
  సంజె వేళ కల్లా
  వసివాడిన విరిబోణి అవుతుంది
 
   సవ్యసాచి లా
  ఒక చేత్తో కూరల సంచి
  మరో చేతిలో ఆఫీసు ఫీళ్ళ్తో
  కుటుంబ కురుక్షేత్రానికి
  విజయ దరహాస మౌతుంది.

  అభిమన్యుడిలా
  బతుకు పద్మవ్యూహము లో
  ఒంటరి పోరాటం చేస్తూ
  ఇంకా న్యాయం చేయలేక పోతున్నాననే
  అసంత్రుప్తితో జీవనయానం చేస్తుంది.

  పెదవులు పై అద్దుకున్న చిరు నవ్వుతో
  గడపలో అడుగు పెడుతూనే
   ద్వి పాత్రలలో పరకాయ ప్రవేశం చేసి
   విసుగులు,అలకలు,చిరాకులు,పరాకులు
   దరిచేరని కవచ కుండలాలు ధరించిన
   కర్ణుడు అవుతుంది.

   భావుకత్వం తో
   సుందర స్వప్నాల పల్లకిలో
   విహరించిన ఆమె
   యాంత్రిక జీవన సంగ్రామం లో
   శిఖండి అయినది

    భారతీయత నింపుకున్న 
   ఆమె
    మరెవరో కాదు
    సగటు భారతీయ మహిళ.

Monday, August 17, 2015

వంకాయపులుసు


     వంకాయలు------------------1/4కెజి
     టమోట---------------------2
      చిలకడదుంప--------1
     ములక్కాయ----------------1
    ఉల్లిపాయ--------------------1
    పచి మిర్చి --------------2
    చింత పండు----------చిన్న నిమ్మకాయంత
   నూనె-----------------------2స్పూన్లు
    కారం--------------------1స్పూను
    ఉప్పు-------రుచికి సరిపోను
      తిరగమోతకు------ఆవాలు,మినపపప్పు,మెంతులు,శనగపప్పు--1/2,1/2స్పూన్లు
     కరివేపాకు.
           ముందుగా వంకాయల్ని ముక్కలు కోసి నీటిలో వేయాలి.మిగిలిన కూరగాయల్ని కడిగి విడివిడి గా ముక్కలు గా కోసుకోవాలి.స్టౌ మీద గిన్నె పేట్టి నూనె వేసి కాలినాక తిరగమోత దినుసులు కరివేపాకు వేసి,పచ్చి మిర్చి,ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేయాలి .కొంచెం వేగినాక టమోటాముక్కలు వేసి అవి కూడా మగ్గినాక వంకాయ ,చిలకడదుంప,ములక్కాయ ముక్కలు ఉప్పు,కారం వేసి బాగా మగ్గినాక చింతపండు పులుసు పోసి చిక్కబడినాక దించుకోవాలి.ఉడ్కేటప్పుడు ఒక1/2స్పూను పంచదార వేస్తే మంచి రుచి వస్తుంది.

Wednesday, August 12, 2015

మినికవితలు



 గుండె
 గుప్పెడంత
 ఆశ
 ఆకాశమంత
 
 ఆమె
 విప్పని ఫజిలైతే
 అతడు
 జవాబు లేని ప్రశ్న అవుతాడు

 మగువ
 మరణ వేదన
 మాధ్యమానికి
 ంఅరో మేత దొరికింది.
 
 వస్తువు
 కొన్న ప్రతి దానికి గ్యారంటీ
 వరుడు
 కోట్లు పోసి కొన్నా లేదు.

  నాడు
  వంశాంకురమని మురిసింది
  నేడు
  వంశ వినాశకుడని బెదిరింది
  పున్నామ నరకం తప్పించే  వాడని
  భ్రమసింది
  నరకమంటే ఇదేనని
  గ్రహించింది.

  *******     ******    *****
  గరిక పూవు కీ
  ఉంది చరిత
  గరీ బోడికీ
  ఉంది భవిత.

****    ******.     *****
  ఉల్లి
 నాడు
 కోసే టప్పుడు కన్నీరు
 నేడు
 కోనేటప్పుడూ కన్నీరు.
*******.    ******.     

Tuesday, August 11, 2015

తెలివితక్కువగాడిద


             రామైఅహ్ అనే వ్యాపారికి  ఒక గాడిద ఉంది.అది ఎప్పుడూ  బధ్ధకం తో పని తప్పించుకోవాలని చూసేది.
         ఒకరోజు రమైఅహ్ వ్యాపార నిమిత్తం ఉప్పు బస్తాలను గాడిద మీద వేసుకొని పట్టణానికి బయలుదేరాడు.ఆ బరువుకి అది మూలుగుతూ నడుస్తోంది.పట్టణానికి వెళ్ళే దారిలో ఉన్న వన్ తెనంత్ దాటుతూ జారి కాలువలో పడిపోయింది.వెంటనే ఉప్పు కరగడం ప్రారంబమైంది.గాడిద ఎలాగో ఈదుకుంటూ ఒడ్డుకి చేరుకుంది.కొంత ఉప్పు కరిగిపోవడం తో బరువు తగ్గి తేలికగా కులాసాగా గమ్యానికి చేరుకుంది.
         మరునాడు వ్యాపారి మరికొన్ని బస్తాల ఉప్పుని గాడిద మీద వేసాడు.కానీ అది ఆ బరువు ఇబ్బంది అనుకోలా! ఎందుకంటే దానికి బరువు తగ్గించుకొనే యుక్తి తెలిసిందిగా!ఆ రోజు కూడా కాలువలో కి కావాలని జారింది.బరువు తగ్గడం తో సంతోషం గా ప్రయాణం సాగించింది.కాని వ్యాపారి దాని దుర్బుధ్ధిని గ్రహించాడు.దానికి ఎలాగైనా బుధ్ధి చెప్పాలనుకొని మరునాడు బస్తాలను స్పాంజి తో నింపాడు.ఇది తెలియని గాడిద యధాప్రకారం కలువలోకి జారింది. స్పాంజి నీటిని పీల్చుకొని బరువు ఎక్కువ అయ్యింది.ఆ బరువు మోయలేక ఆయాసంతో రొప్పుకుంటూ బయటకు వచ్చింది.ఇంకెప్పుడూ ఇలాంటి దురాలోచన చేయకూడదు అనుకుంది.
  రెలివింగ్ తక్కువ వారు మాత్రమే ఒకే రకమైన మోసాన్ని ఒకటికంటే ఎక్కువ సార్లు చేయాలనుకుంటారు.

Monday, August 10, 2015

తప్పులు


       అన్నిటి కంటె తేలికైన విషయం ఏమిటంటే ఎదుటి వారిలో తప్పులెంచడం.మనం చేసిన తప్పులు ఒప్పులుగా ను అదే ఎదుటి వారు చేస్తే తప్పులు గాను కనిపిస్తాయి.
   "తప్పులెన్ను వారు తండోప తండంబు
    లుర్వి జనులకెల్ల నుండు తప్పు
    తప్పు లెన్ను వారు తమ తప్పులెరుగరు"---అని వేమన ఏనాడో చేప్పాడు.
        కొంతమంది తాము తప్పు చేసినా ఎదుటి వారి మీద నెట్టివేస్తారు.తప్పు చేయడం మానవాళికి సహజం .తమ తప్పు తాము తెలుసుకొని దిద్దు కొనేవాడే విజ్ఞుడు.
     కాసుల పురుషోత్తమ కవి వ్రాసిన "నరసిమ్హ శతకము"లోని ఈ పద్యము ఎ తప్పులకు ఎవరు బాధ్యులో చక్కగా చెప్పాడు.

         పసరంబు పంజైనబసుల కాపరి తప్పు
                  ప్రజలు దుర్జనులైన ప్రభువు తప్పు
        భార్య గయ్యాలైన బ్రాణ నాధుని తప్పు
                  తనయుడు దుడుకైన దండ్రి తప్పు
        సైన్యంబు చెదిరిన సైన్య నాధుని తప్పు
                  కూతురు చెడుగైన మాత తప్పు
        అశ్వంబు దురుసైన నారోహకుని తప్పు
                 దంతి మదించ మావంతు తప్పు
        ఇట్టి తప్పులెఱుంగక యిచ్చ వచ్చు
       నటుల మెలగుదు రిప్పుడీ యనుని జనులు
       భూషణ వికాస!శ్రీ ధర్మ పురి నివాస!
       దుష్ట సమ్హార!నరసిమ్హ!దురితదూర! 
               శతక పద్యాలు ఆ నటికి,ఈ నాటికి,ఏ నాటికీ అనుసరణీయమే!